Een kerstboom is heel gezellig, maar wees alert voor brandgevaar: “Brandvertragende spray helpt niet altijd!”

donderdag 2 december 2021 - 09:57
Kerstboom
De kerstperiode is veruit de gezelligste periode van het jaar: sfeer ten top met al die lichtjes, kaarsen, de open haard die brandt. En niet te vergeten: het fonduestel! Maar als je daar een (te) droge kerstboom bij zet, creëer je een zeer gevaarlijke situatie. Alain Habils, brandweerman in de brandweerzone Vlaams-Brabant West, geeft bij De Inspecteur tips voor een veilig eindejaar.

Eerst water, de rest komt later

Ben jij iemand die in het dagelijkse leven planten in leven kan houden? Dan kan je er prima voor kiezen om een échte kerstboom in je woonkamer te zetten. Die moet je dan wel – net zoals je andere planten – genoeg water blijven geven. Je boom zal niet alleen langer groen blijven, het is ook veiliger. Want “kerstbomen zijn coniferen”, zegt brandweerman Alain. “Dat zijn bomen die sowieso een zeer droge kern hebben. Dat zie je ook in een bos waar dennenbomen staan, daar is de grond altijd kurkdroog. En dat verklaart waarom dennenbomen zeer gemakkelijk vuur kunnen vatten. Zelfs al komt jouw kerstboom niet uit het bos, maar uit een plantage, dan nog blijft die boom een dorre structuur behouden.”

Wil je een echte boom, dan kies je er best eentje met een grote kluit. En geef die dagelijks water. Zo kan de boom blijven drinken. “Kies je voor een afgezaagde boom, dan zaag je die thuis het best nóg eens een vijftal centimeter korter en zet hem dan gedurende de feestperiode in het water.” Dat doe je door een speciale kerstboomvoet met een waterreservoir te gebruiken.

Brandvertragende spray, is dat okay?

Veel kerstboomverkopers en websites pakken uit met brandvertragende sprays. Die spuit je op je boom, waardoor het risico op brand wordt verkleind. Hoera! Of niet? “Ik zou het niet aanraden”, zucht brandweerman Alain Habils. “Zulke sprays zijn niet ecologisch, ook al dragen ze een ecolabel. Er bestaan 1001 soorten. Maar allemaal brengen ze een scheikundige reactie teweeg die schadelijk is voor het milieu. Veel van die sprays bevatten bovendien PFOS en PFAS. En er is ook een grote kans dat die spray niet correct wordt aangebracht als je het zelf doet.”

Een brandvertragende spray is niet ecologisch en vaak wordt het niet correct gebruikt.

Alain Habils, brandweerman bij brandweerzone Vlaams-Brabant West

Kunstbomen zijn in die zin veiliger, want die worden vaak vooraf al behandeld om het risico op brand zo klein mogelijk te maken. Let er wel op dat je jouw kunstboom niet zomaar op één of andere schimmige website koopt. “Koop hem het liefst bij de lokale handelaar of online bij een betrouwbare leverancier, dan weet je dat hij voldoet aan de algemene normen”, zegt Alain. Want er bestaat geen apart CE-keurmerk voor kunstbomen om dit te controleren.

Escape room!

Zet je kerstboom het liefst in een hoek in je huis. Jawel, voor één keer mag een brandweerman interieurtips geven, want “wij promoten natuurlijk alles rond brandveiligheid: rookmelders, maar ook de vluchtroute”, zegt Alain. “Als je boom vlakbij de (enige) uitgang van de kamer staat, en je moet snel naar buiten omdat het brandt, dan heb je je eigen vluchtroute geblokkeerd. Je kerstboom staat dus het best in de hoek van de kamer, zodat je nog vlot naar buiten kan.”  

Een kerstboom aan de deur van een kamer blokkeert de uitgang. Zet hem het best in een hoek.

Alain Habils, brandweerman bij brandweerzone Vlaams-Brabant West

Andere risico's

Er is meer dan alleen je kerstboom om in de gaten te houden tijdens de feestdagenperiode. “De ‘brandlast’ wordt namelijk verhoogd”, stelt Alain. “Dat is alles wat in een ruimte aanwezig is, dat vuur kan vatten of op een bepaalde temperatuur spontaan begint te branden. Het mag uiteraard gezellig en mooi zijn, maar wees je er dus wel van bewust dat al die decoratie voor extra brandlast zorgt.” Bovendien wordt rook ook donkerder en ongezonder als er veel kunststof decoratie in de ruimte staat. 

Een 10 voor sfeer en veiligheid

Een kerstboom zonder lichtjes, is geen kerstboom. En Alain stelt ons gerust: "De lampjes die je vandaag in de winkel kan kopen, zijn best veilig. Maar controleer of er zeker geen scheurtjes in de bedrading zitten." Wat wél problematisch is, zijn stekkerdozen. "Daar worden de meeste fouten mee gemaakt", zegt onze brandweerman. "Een haspel moet je volledig afrollen en in lussen leggen. En je mag ook géén stekkerdoos op een andere aansluiten. Ook al gebeurt dat in de praktijk zeer vaak, op die manier verhoog je alweer de brandlast."

Het is een open deur, maar ook kaarsen zijn een aandachtspunt. "Heel gezellig, maar zet ze op een strategische plaats: op een plek waar ze niet kunnen omvallen," zegt Alain. "Gebruik je graag hoge kaarsen, zorg er dan voor dat ze niet in de buurt van een open haard of andere warmtebron staan. Want door die warmte buigen de kaarsen en kunnen ze iets anders doen branden."

Liever geen accident dan 'accidentogeen'

Tijdens de feestdagen wordt ons huis omgetoverd in een 'accidentogene ruimte': een ruimte waarin sneller ongevallen kunnen gebeuren. Denk aan een fondue- of gourmetstel, kaarsen, kabels op de grond, olie op tafel, meer alcohol en dus minder oplettendheid,... "Natuurlijk moet je van de feesten kunnen genieten", zegt Alain Habils. "Maar het is een pleidooi om steeds voorzichtig en alert te blijven op plaatsen waar potentieel gemakkelijk rookontwikkeling kan zijn. Vergeet niet om in elke ruimte een rookmelder te plaatsen. Die gaat liever een keertje te veel af dan helemaal niet." 

 

Aanbevelen via mailSturen via mail

het gezegd heeft!