Egelwegel, planepoolen of splinterkind: welk 'Woord van het Jaar' kies jij?

vrijdag 13 december 2019 - 13:56
December is de maand van de terugblikken. Met de 'Woord van het Jaar'-verkiezing blikken Van Dale en VRT ook terug naar welke woorden in 2019 nieuw waren of veel gebruikt werden.

"Het is gewoon een leuke wedstrijd!", vertelt VRT-taaladviseur Ruud Hendrickx. "Er zijn 19 woorden genomineerd. Dé 19 woorden van 2019." Ruuds favoriet? "Egelwegel. Dat klinkt toch gewoon fantastisch! Je ziet het zo voor je: een kleine weggetje door je tuin voor een kleine egel. Het klinkt zo sympathiek."

Maar waar komen die nieuwe woorden vandaan? "Neem nu 'splinterkind'. Dat is bedacht door zanger Buurman. Hij gebruikte het in één van zijn nummers als een poëtische, triestige omschrijving voor een kind met gescheiden ouders. 'Planepoolen' kennen we allemaal door de uitspraak van Zuhal Demir, maar zij zal dat woord waarschijnlijk niet uitgevonden hebben." Het winnende woord wordt elk jaar opgenomen in de Van Dale. "Tenminste voor eventjes. Sommige nieuwe woorden hebben nu eenmaal een beperkte houdbaarheid en worden niet meteen opgenomen in de algemene woordenschat van de mensen. Binnen 3 à 4 jaar kijken we of het woord nog relevant is en gebruikt wordt. Is dat, zoals selfie of frietchinees, het geval? Dan mogen ze nog even blijven!"

Lees hier alle genomineerden

  • babytheek: uitleendienst voor babymateriaal
  • bezorgschaamte: schaamte die iemand voelt omdat de bezorging van een product dat hij bij een webshop heeft besteld, veel verkeers-, milieu- en andersoortige overlast veroorzaakt
  • boomer: (jongerentaal) persoon, m.n. van gevorderde leeftijd, met ouderwetse denkbeelden of conservatieve opvattingen, synoniem fossiel ◦ verkorting van Engels baby boomer [geboortegolver]
  • dampdode: dodelijk slachtoffer door het roken van elektronische sigaretten
  • egelwegel: doorgang voor egels tussen twee tuinen
  • ecopopulisme: het op demagogische manier aandacht vragen voor milieuproblematiek en klimaatverandering, waarbij wordt ingespeeld op angsten, emoties en vooroordelen van het publiek
  • jagger: jonge, actieve gepensioneerde
  • foertformatie: regeringsformatie die erop uit is formatievoorstellen te laten mislukken
  • jeukrups: eikenprocessierups
  • klimaatspijbelaar: leerling die spijbelt van school om de politiek te attenderen op de klimaatproblematiek
  • lawaaiflitspaal: toestel waarmee kan worden vastgesteld of een voertuig de geluidsnorm overschrijdt
  • planepoolen: (eufemisme) om ecologische redenen samen het vliegtuig nemen
  • pretpedagogie: onderwijs dat niet gericht is op kennisoverdracht, maar op het welbevinden van de leerlingen
  • restregering: (vaak ongunstig) minderheidsregering die overblijft nadat een meerderheidspartij uit de regering gestapt is
  • sorrymuseum: museum in een voormalige koloniale mogendheid, met een etnografische collectie die geheel of gedeeltelijk afkomstig is uit een voormalige kolonie, voor de totstandkoming waarvan de huidige leiding zich verontschuldigt tegenover de nazaten van de bewoners van die kolonie
  • splinterkind: kind van gescheiden ouders
  • toiletplant: plant op de oevers van een waterloop, uit zaad dat afkomstig is van menselijke uitwerpselen die via riolen e.d. in de waterloop terechtkomen
  • verthuizen: je huis opnieuw inrichten als alternatief voor verhuizen
  • winkelhieren: bij lokale bedrijven en winkels kopen

Stemmen kan nog tot maandag 16 december 17 u. via de site van Van Dale.

Tienerwoord van het jaar

  • Hayek: overdreven
  • Yeet: joepie! Geeft uitdrukking aan blijdschap.
  • Skeer: armoedig 
  • OK boomer: om te verwijzen naar oudere generatie die hen niet begrijpt

Stemmen kan via de story van het instagramkanaal nws.nws.nws tot en met zaterdagavond 14 december 19 u. 

Kinderwoord van het jaar

  • Tingles: tintelingen
  • Karma: alles wat we doen, denken of zeggen, komt uiteindelijk weer bij onszelf terug
  • Bruh: 'gast' of 'kerel'
  • Sksksk: drukt een lach uit, zowel positief als ironisch (het nieuwe 'LOL')
  • Scrunchie: felgekleurd elastiekje in stof, voor in het haar, maar veel meisjes dragen ze ook rond de arm

Stemmen kan via Ketnet.be en de Ketnet-app. De stemming wordt zaterdagavond 14 december om middernacht afgesloten.

Aanbevelen via mailSturen via mail

het gezegd heeft!