Wat is de gezondste manier om onkruid te verwijderen?

woensdag 17 juni 2020 - 09:03
Onkruid wieden, het is niet het leukste klusje. Daarom kiezen veel tuinierders voor een snelle oplossing. Onkruid verbranden of besproeien met een chemisch product als Round-Up. Niet allemaal even gezond. Maar welke manier is het schadelijkst? Wetenschapsjournalist Koen Wauters zoekt het uit.

Luisteraar Guido heeft een vraag over onkruid wieden. Hij herinnert zich dat onkruid vroeger werd gemaaid en vervolgens te drogen werd gelegd. Na een paar dagen werd het dan verbrand. Maar tegenwoordig ziet hij vaak mensen met een gasbrander het onkruid rechtstreeks wegbranden. Maar is dat wel zo gezond? Meer zelfs, is dat misschien zelfs niet ongezonder dan het gebruik van bijvoorbeeld chemische producten?

Meer chemische stoffen

Volgens luisteraar Guido komt er bij het verbranden van 'levende' planten een chemische stof vrij. Wetenschapsjournalist Koen Wauters geeft hem inderdaad gelijk. "Bij het verbranden van levende planten heb je een onvolledige verbranding. En die is inderdaad schadelijker. Bij volledig verbranding is dat een vrij zuiver proces: droog hout, in een warme kachel, voldoende zuurstof. Bij onvolledige verbranding zijn de omstandigheden niet optimaal: het hout is nat, het vuur niet warm genoeg en er is niet genoeg zuurstof."

Door die onvolledige verbranding komen er veel meer chemische stoffen vrij. "Roet en fijn stof ondermeer. Maar ook koolstofmonoxide. Dat kennen we van CO-vergiftiging bij een slechte kachel. En er kunnen zelfs kankerverwekkende stoffen vrijkomen."

Bij de verbranding van levend onkruid komt koolstofmonoxide vrij. Dat zou in grote hoeveelheden dodelijk kunnen zijn.

Koen Wauters, wetenschapsjournalist

Maar hoe ongezond zijn die chemische stoffen? "Zoals bij alles: de dosis maakt het gif. Elke dag onkruid verbranden is schadelijker voor een mens dan vier keer per jaar. Net zoals elke dag een pakje sigaretten roken schadelijker is dan vier pakjes per jaar."

En wat met Round-up?

Sinds enkele jaren kunnen we geen onkruidverdelger van Roundup met Glyfosaat meer kopen. Studies hebben namelijk uitgewezen dat het mogelijk kankerverwekkend is. "De Roundup die we nu kopen is op basis van Pelargonzuur. Dat zou minder schadelijk zijn."

Maar is Roundup met Glyfosaat dan zo veel ongezonder dan het verbranden van levend onkruid? "Er is nog geen enkele studie die de twee vergelijkt. Dus het eerlijke antwoord is: we weten het niet. En ook hier geldt: de dosis maakt het gif. Eén keer Roundup gebruiken is waarschijnlijk minder schadelijk dan elke dag levend onkruid verbranden."

Alternatieve oplossingen

Gelukkig zijn er naast verbranding of chemische onkruidverdelgers ook andere manieren om onkruid weg te krijgen. Een luisteraar suggereert om kookvocht van aardappelen te gebruiken. "Dat is een veelgebruikte techniek. Maar daarmee gaan de wortels niet dood en kan de plant vrij snel terug groeien. En kokend water is het meest milieuvriendelijk. Vooral omdat als je onkruid weg wilt krijgen door verbranding, je dat een aantal keer moet herhalen."

Leg je een tuin aan met plantvakken, gebruik dan zeker een worteldoek.

Koen Wauters, wetenschapsjournalist

Uiteraard zijn er ook andere manieren om het op te lossen. "Je kan het gewoon uittrekken met de hand. Of de grond bedekken met bodembedekkers of houtschilfers. En als je een tuin aanlegt in plantenperken, gebruik dan een worteldoek om het onkruid tegen te houden."

En voor wie daar allemaal geen zin in heeft, je kan het onkruid ook gewoon laten staan.

Aanbevelen via mailSturen via mail

het gezegd heeft!