Hein Daanen, hoogleraar Thermofysiologie: "Dat we beter tegen de hitte kunnen dan tegen koude heeft te maken met de evolutie"

donderdag 25 juni 2020 - 16:15
unsplash
In de Grand Canyon smelten je schoenen, in Siberië is het 38 graden. Het is dus erg warm en het lijkt er op dat we ons steeds vaker aan extremere temperaturen zullen moeten aanpassen. Maar kunnen we dat ook?

"De mens kan zich vrij goed aan hitte aanpassen", zegt Hein Daanen, hoogleraar Thermofysiologie aan de Vrije Universiteit Amsterdam. "Als je naar de tropen gaat, heb je de eerste één à twee dagen last. Maar daarna gaat het beter. Er zijn twee fysiologische mechanismen die daarbij in werking treden. De bloedvaten in de huid gaan zich open zetten, waardoor de doorbloeding verhoogt en er meer warmte aan de omgeving wordt afgegeven. En we gaan zweten. De verdamping van zweet geeft koeling. Als je nog niet geacclimatiseerd bent, ga je vooral aan je hoofd zweten maar als je beter bent aangepast, zweet je ook op andere plekken en koel je af." 

We kunnen tegen hitte en minder goed tegen koude

Onze oorsprong als mens ligt in Afrika. Zou dat meespelen? "Als je het op die manier bekijkt, zijn wij eigenlijk tropische dieren. We zijn pas 40.000 jaar geleden uit de tropen weggegaan en in termen van evolutie is dat heel kort. Aan de koude kunnen we ons gedragsmatig aanpassen, maar aan de hitte hebben we onze fysiologisch aanpassingsmogelijkheden."

Minder plaspillen

"De ene mens kan beter tegen de warmte dan de andere. Bekend is bijvoorbeeld het leeftijdseffect. Mensen die ouder worden transpireren minder en koelen niet zo goed af. Ouderen nemen ook vaak vochtafdrijvende middelen, plaspillen bijvoorbeeld, en dan is het lastiger voor ouderen om te koelen in de hitte. In Nederland is het zo dat bij het nationale hitteplan, artsen kritisch moeten kijken naar de hoeveelheid plaspillen die mensen moeten nemen.

Veel drinken en zo nu en dan een ijsje

"Veel drinken helpt ook heel goed. Sommige mensen gebruiken een plantenspuit om zich nat te spuiten en als dat verdampt, koel je ook af. Ik heb zojuist een ijsje gegeten, het smaakt lekker en het koelt mij vanbinnen af!", lacht professor Daanen. 

 

Aanbevelen via mailSturen via mail

het gezegd heeft!